PolishEnglish Strona główna DZIAŁALNOŚĆ DYDAKTYCZNA - II Wydział Lekarski   

Katedra i Zakład Fizjologii Doświadczalnej i Klinicznej




















II Wydział Lekarski


Wyniki z egzamin z fizjologii (15 czerwca 2010)


Egzamin poprawkowy z fizjologii odbędzie się 1 IX 2010 roku.

 


Wzór wypełnienia indeksu (plik *.pdf).

Indeks musi być wypełniony przed wpisaniem oceny!


Ramowy program wykładów z fizjologii w roku akademickim 2009/2010
dla studentów I i II Wydziału Lekarskiego:
[ wersja w pliku PDF ] [ wersja w pliku RTF ]

  • Przeźrocza z pierwszych 5 wykladówładów z fizjologii
    Prof. Ewy Szczepańskiej-Sadowskiej:
    [ wersja w pliku PDF ]
  • Przeźrocza z wykładów 6-10 z fizjologii
    Prof. Ewy Szczepańskiej-Sadowskiej:
    [ wersja w pliku PDF ]
  • Przeźrocza z wykładów 11-15 z fizjologii
    Prof. Ewy Szczepańskiej-Sadowskiej:
    [ wersja w pliku PDF ]


Plan ćwiczeń:
SEMESTR III

  1. Fizjologia komórki nerwowej - seminarium
  2. Układy transmisyjne mózgu. Układ endogenny opioidów. Czucie bólu - seminarium
  3. Ponadrdzeniowa kontrola czynności ruchowych. Móżdżek, zwoje podstawy - seminarium
  4. Układ przedsionkowy. Regulacja napięcia mięśniowego. Odruchy rdzeniowe - seminarium
  5. Fizjologia zmysłów - ćwiczenia
  6. EEG. Fizjologia snu i czuwania, fizjologia zachowania - seminarium
  7. Układ limbiczny. Uczenie się i pamięć - ćwiczenia
  8. SEMINARIUM SPRAWDZAJĄCE
  9. Układ autonomiczny - ćwiczenia
  10. Fizjologia mięśni poprzecznie prążkowanych. Energetyka skurczu mięśnia - ćwiczenia
  11. Zasady krążenia krwi. Hemodynamika serca. Regulacja siły skurczu mięśnia sercowego-ćwiczenia
  12. Nerwowa i humoralna regulacja krążenia - seminarium
  13. Regulacja krążenia w poszczególnych narządach. Mikrokrążenie
  14. Elektrofizjologia. Podstawy EKG - ćwiczenia
  15. Fizjologia kliniczna układu krążenia - ćwiczenia
  16. SEMESTR IV

  17. Fizjologia krwi - ćwiczenia
  18. SEMINARIUM SPRAWDZAJĄCE II
  19. Fizjologia nerek - ćwiczenia
  20. Fizjologia układu oddechowego - ćwiczenia
  21. Fizjologia kliniczna układu oddechowego - ćwiczenia
  22. Regulacja funkcji układu pokarmowego - seminarium
  23. Gospodarka wodno-elektrolitowa i kwasowo-zasadowa organizmu - seminarium
  24. Fizjologia ciąży, porodu i noworodka - seminarium
  25. SEMINARIUM SPRAWDZAJĄCE III
  26. Fizjologia kliniczna (termoregulacja) - seminarium
  27. Fizjologia kliniczna (energetyka) - ćwiczenia
  28. Fizjologia kliniczna (wydolność) - ćwiczenia
  29. SEMINARIUM SPRAWDZAJĄCE IV

FIZJOLOGIA KOMÓRKI NERWOWEJ

  1. Neuron i jego właściwości
  2. Czynnościowa i strukturalna klasyfikacja neuronów
  3. Skład płynu wewnatrz- i zewnątrzkomórkowy
  4. Właściwości i funkcję błony komórkowej, rodzaje transportu transbłonowego
  5. Funkcja i klasyfikacja kanałów jonowych
  6.  Równowaga Donnana
  7. Geneza potencjału spoczynkowego. Potencjał równowagi dla jonów potasu. Charakterystyka kanałów potasowych odpowiedzialnych za potencjał spoczynkowy
  8. Potencjał progowy
  9. Geneza potencjału czynnościowego. Potencjał równowagi dla jonów sodu. Charakterystyka kanałów uczestniczących w różnych fazach potencjału czynnościowego
  10. Pojęcie okresu refrakcji komórki
  11. Zjawisko sumowania w czasie i przestrzeni

* * *

  1. Definicja pojęć bodziec, pobudliwość pobudzenie, impuls nerwowy
  2. Budowa nerwów obwodowych, rodzaje włókien nerwowych i ich charakterystyka
  3. Klasyfikacja włókien nerwowych
  4. Mechanizm przekazywania pobudzenia wzdłuż włókien. Przewodzenie ciągłe i skokowe
  5. Czynniki wpływające na szybkość przewodzenia impulsu wzdłuż włókna nerwowego
  6. Charakterystyka dendrytów i ich funkcja
  7. Klasyfikacja synaps
  8. Budowa i charakterystyka synaps elektrycznych
  9. Budowa synaps chemicznych, mechanizm uwalniania transmitera - cykl pęcherzykowy
  10. Synapsy glutaminergiczne i GABA-ergiczne - mechanizm działania
  11. Plastyczność synaptyczna, obrót synaptyczny, czynniki regulujące proces synaptogenezy

UKŁADY TRANSMISYJNE MÓZGU. UKŁAD ENDOGENNY OPIOIDÓW. CZUCIE BÓLU

  1. Acetylocholina
  2. Aminy katecholowe
  3. Serotonina
  4. Aminokwasy pobudzające
  5. Tlenek azotu (NO)
  6. GABA

Dla tych neurotransmiterów zostaną omówione następujące zagadnienia:

  • Synteza i unieczynnianie
  • Lokalizacja neuronów wytwarzających dany typ neurotransmitera
  • Projekcje tych neurotransmiterów w ośrodkowym układzie nerwowym, kotransmitery
  • Receptory pre- i postsynaptyczne
  • Udział neurotransmitera w regulacji procesów fizjologicznych i stanów emocjonalnych
  • Konsekwencje zaburzeń przekaźnictwa w obrębie danego układu neurotransmisyjnego

* * *
Klasyfikacja bólu

  1. Receptory bólowe i ich pobudzenie
  2. Przewodzenie impulsów bólowych: rdzeń i drogi wstępujące
  3. Mechanizmy hamowania czucia bólu: nocyreceptory, rogi tylne rdzenia, zstępujące drogi przeciwbólowe
  4. Endogenne opioidy: podział, receptory, mechanizm działania
  5. Ból patologiczny
  6. Walka z bólem

Ponadrdzeniowa kontrola czynnosci ruchowych. Móżdżek. Zwoje podstawy 

  1. Motoryczna kora ruchowa
  2. - Obszary kory motorycznej, etapy tworzenia ruchu
    - Organizacja neuronów kory motorycznej i połączenia z innymi obszarami kory

  3. Zstępujące drogi ruchowe

- Drogi korowo-rdzeniowe
- Drogi ruchowe pochodzące z pnia mózgu:

drogi przyśrodkowe
drogi boczne
drogi monoaminergiczne
  1. Regulacja czynności motorycznej przez jądra podstawy

- połączenia i funkcja jąder podstawy
- objawy uszkodzenia jąder podstawy

  1. Organizacja i czynność móżdżku

- struktury kory móżdżku
- podział czynnościowy móżdżku:

móżdżek przedsionkowy
móżdżek rdzeniowy
móżdżek korowy

  1. Objawy uszkodzenia móżdżku

Układ przedsionkowy. Regulacja napięcia mięśniowego. Odruchy rdzeniowe

  1. Funkcje motoryczne rdzenia kręgowego
  2. - czuciowe i ruchowe unerwienie włókien mięsni szkieletowych
    - rodzaje jednostek motorycznych
    - siła skurczu mięsni szkieletowych
    - interneurony

  3. Receptory mięśni szkieletowych
  4. - budowa, unerwienie i funkcje wrzecion mięśniowych
    - znaczenie motoneuronów gamma w regulacji napięcia mięśni szkieletowych

  5. Budowa i funkcje narządów ścięgnowych Golgiego
  6. Odruchy rdzeniowe
  7. - odruch na rozciąganie: znaczenie  fizjologiczne i kliniczne
    - odruch z narządów ścięgnowych Golgiego
    - odruch zginania, organizacja łuku odruchowego
    - odruchy posturalne i lokomocyjne

* * *
  1. Budowa aparatu przedsionkowego: komórki włosowe, kanały półkoliste, woreczek i łagiewka
  2. - Mechanizm przetwarzania sygnału w komórkach włosowych
    - Przekazywanie pobudzenia do nerwu przedsionkowego
    - Funkcja kanałów półkolistych
    - Funkcja woreczka i łagiewki

  3. Połączenia nerwowe aparatu przedsionkowego
  4. - Jądra przedsionkowe - dystrybucja informacji
    - Układ przedsionkowo-rdzeniowy: droga przedsionkowo-rdzeniowa boczna; kliniczne aspekty funkcji układu przedsionkowo-rdzeniowego

  5. Funkcje układu przedsionkowego i jej zaburzenia
  6. - Regulacja równowagi ciała
    - Regulacja napięcia mięśniowego
    - Sztywność odmożdżeniowa
    - Interakcja układu przedsionkowego z układem wzrokowym
    Odruch przedsionkowo-oczny, kliniczne aspekty odruchu przedsionkowo-ocznego
    Oczopląs obrotowy: porotacyjny; lokomocyjny
    - Choroba lokomocyjna

FIZJOLOGIA ZMYSŁÓW

  1. Budowa struktur warunkujących widzenie
  2. Oko jako układ optyczny
  3. Fotorecepcja siatkówki
  4. Drogi wzrokowe i kora wzrokowa
  5. Badanie ostrości wzroku, pola widzenia, rozróżnianie barw

* * *

  1. Budowa ucha zewnętrznego, środkowego i wewnętrznego
  2. Mechanizm przewodzenia dźwięków. Drogi słuchowe. Kora słuchowa
  3. Metody badania słuchu

CZYNNOŚĆ BIOELEKTRYCZNA MÓZGU - EEG.
FIZJOLOGIA SNU i czuwania, FIZJOLOGIA ZACHOWANIA

  1. Zasady rejestracji elektroencefalograficznej (EEG)
  2. Rodzaje fal w badaniu EEG
  3. Interpretacja EEG
  4. Reakcja zatrzymania
  5. Bioelektryczne potencjały wywołane
  6. Zastosowanie EEG w klinice

* * *

  1. Definicja snu
  2. Obraz fizjologiczny snu
  3. Obraz snu w ontogenezie
  4. Rytmy okołodobowe
  5. Neurobiologiczne podłoże snu
  6. Pozbawienie snu
  7. Rola i znaczenie snu

* * *

  1. Zachowanie wrodzone

  2. - odruch bezwarunkowy
    - instynkt
    - imprinting
    - popęd, zaspakajanie popędu

  3. Zachowanie nabyte w wyniku uczenia asocjacyjnego
  4. - klasyczny odruch warunkowy
    - instrumentalny odruch warunkowy
    - instrumentalne odruchy obronne

  5. Terapia behawioralna
  6. Zachowanie wrodzone a nabyte

ORGANIZACJA UKŁADU LIMBICZNEGO. UCZENIE SIĘ I PAMIĘĆ

  1. Charakterystyka struktur układu limbicznego: kompleks podkładki, wejście trójsynaptyczne, formacja hipokampa, zakręt przyhipokampalny, kompleks ciała migdałowatego, kora wyspy, zakręty oczodołowe, przegroda, podwzgórze
  2. Funkcja kory przedczołowej
  3. Układ nagrody i kary
  4. Regulacja nastroju

* * *

  1. Pojęcie uczenia się i pamięci
  2. Plastyczność mózgu
  3. Odruchy warunkowe klasyczne i instrumentalne
  4. Pamięć sensoryczna, krótkotrwała, długotrwała
  5. Pamięć opisowa i nieopisowa, pamięć epizodyczna, pamięć semantyczna
  6. Anatomia pamięci. Rola hipokampa i okolicy przedczołowej. Układ cholinergiczny i jego dysfunkcja w chorobie Alzheimera
  7. Amnezja wsteczna i następcza
  8. Poglądy na istotę śladu pamięciowego
  9. Komórkowe modeli pamięci. Długotrwałe wzmocnienie synaptyczne i długotrwała depresja synaptyczna

Autonomiczny układ nerwowy

  1. Części układu autonomicznego
  2. Neuroprzekaźniki w układzie autonomicznym
  3. Zwoje układu autonomicznego. Przekazywanie pobudzenia w zwojach autonomicznych. Procesy hamowania w zwojach. Plastyczność zwojów autonomicznych
  4. Cześć współczulna
    • Ośrodki układu współczulnego
      - obszar przedni boczno-przyśrodkowej części rdzenia przedłużonego (RVLM); obszar tylny boczno-przyśrodkowej części rdzenia przedłużonego (CVLM); jądro A5, jądra szwu, istota szara okołowodociągowa, jądro trzykomorowe i nadwzrokowe
      - przedzwojowe neurony współczulne
    • zakończenia synaptyczne współczulne: budowa, neurotransmitery, receptory pre- i postsynamprzyczne
    • działanie części współczulnej układu autonomicznego na narządy
  5. Cześć przywspółczulna
    • Ośrodki układu współczulnego
      - jądra nerwów czaszkowych III, VII, IX i X
      - ośrodki części krzyżowej rdzenia kręgowego
    • zakończenia synaptyczne przywspółczulne: budowa, neurotransmitery, receptory pre- i postsynamprzyczne
    • działanie części przywspółczulnej układu autonomicznego na narządy

Fizjologia mięśni

  1. Klasyfikacja włókien mięśniowych
  2. Struktura włókna mięśniowego. Strukturalne różnice mięśni poprzecznie prążkowanych, gładkich i mięśnia serco16 czerwiec, 2010 10:51czu mięsni różnych typó1 grudzień, 2009 8:18<1 grudzień, 2009 8:2016 czerwiec, 2010 10:51e -->e -->EndDate -->ndDate -->ndDate -->stka
  3. Sprężenie elektro-mechaniczne
  4. Skurcz pojedynczy i tężcowy
  5. Skurcz izotoniczny, izometryczny i auksotoniczny
  6. Siła skurczu mięśnia, prawo Hilla. Regulacja siły skurczu mięśnia szkieletowego
  7. Metabolizm energetyczny mięśnia szkieletowego
  8. Podział metaboliczny mięśni szkieletowych
  9. Mięśnie gładkie:
    • Budowa mięśni gładkich
    • Cykl mostka mięśnia gładkiego
    • Mechanizm skurczu mięśni gładkich
    • Podział czynnościowy mięśni gładkich
    • Unerwienie mięśni gładkich naczyń i oskrzeli - receptory i neurotransmitery, efekt pobudzenia receptorów

Zasady krążenia krwi. Hemodynamika serca. Regulacja siły skurczu mięśnia sercowego.

Zasady krążenia krwi. Hemodynamika serca. Regulacja siły skurczu mięśnia sercowego.

  1. Podstawy hemodynamiki:
    • natężenie przepływu
    • prawo Poiseuille'a
    • zasada Ficka
    • pojemność minutowa, objętość wyrzutowa
    • objętościowa i liniowa prędkość przepływu krwi
    • przepływ krwi warstwowy i burzliwy
    • struktura i właściwości ściany naczyniowej
    • sprężystość i podatność ściany naczyń krwionośnych
    • opór przepływu krwi w naczyniach, całkowity opór obwodowy
    • ciśnienie tętnicze krwi- skurczowe, rozkurczowe, średnie, pulsacyjne
    • czynniki decydujące o wysokości średniego ciśnienia tętniczego
    • powrót żylny
    • wpływ ciśnienia w żyłach obwodowych na powrót żylny
    • zależność pomiędzy powrotem żylnym, ciśnieniem krwi w żyłach głównych oraz pojemnością minutową
    • wpływ czynnika grawitacyjnego na hemodynamikę.
  2. Fizjologia serca:
    • struktura i funkcja błon komórkowych miocytów mięśnia sercowego
    • elektrofizjologia miocytów serca
    • układ bodzcowoprzewodzący
    • skurcz miocytów serca
    • mechanika i hemodynamika serca
    • regulacja siły skurczu mięśnia sercowego

Nerwowa i humoralna regulacja czynności układu sercowo- naczyniowego

  1. Nerwowa i humoralna regulacja czynności serca
    • unerwienie serca
    • receptory błonowe miocytów serca
    • wpływ układu autonomicznego na czynność mięśnia sercowego
    • humoralna regulacja czynności serca
  2. Nerwowa i humoralna regulacja przepływu krwi
    • regulacja napięcia ściany naczyń i rezerwa przepływu
    • autoregulacja przepływu krwi
    • wpływ układu autonomicznego na wielkość przepływu krwi
    • humoralna regulacja wielkości przepływu krwi
  3. Ośrodkowa i obwodowa regulacja ciśnienia tętniczego krwi
    • regulacja krótkotrwała: odruch z baroreceptorów
    • regulacja długotrwała: układ renina - angiotensyna- aldosteron, wazopresyna
  4. Próba ortostatyczna
  5. Odruchy krążeniowe
    • odruch z receptorów serca i mechanoreceptorów obszaru sercowo- płucnego
    • odruch krążeniowy z chemoreceptorów tętniczych
    • odruch na nurkowanie

Regulacja krążenia w poszczególnych narządach. Mikrokrążenie

  1. Autoregulacja przepływu krwi przez narządy
  2. Metabolizm mięśnia sercowego
    • krążenie wieńcowe
    • substraty energetyczne mięśnia sercowego
    • regulacja światła tętnic wieńcowych
  3. Krążenie płucne obrzęk płuc
  4. Krążenie mózgowe. Zależność krążenia mózgowego od stężenia tlenu i dwutlenku węgla
  5. Krążenie wątrobowe
  6. Krążenie skórne

* * *

  1. Rola śródbłonka w regulacji światła naczynia:
    • tlenek azotu
    • prostacyklina tromboksan
    • prostaglandyna
    • endotelina

* * *

  1. Charakterystyka naczyń mikrokrążenia.
  2. Właściwości przepływu przez naczynia włosowate
  3. Procesy wymiany przez ścianę naczyń włosowatych:
    • dyfuzja
    • filtracja, reabsprpcja
  4. Mechanizmy regulacji mikrokrążenia
    • autoregulacja przepływu
    • przekrwienie czynnościowe i reaktywne.
  5. Rola komórek śródbłonka w regulacji mikrokrążenia
  6. Mechanizmy obrzęku

Podstawy elektrokardiografii

  1. Fizyczne i elektrofizjologiczne podstawy elektrokardiografii
  2. Odprowadzenia elektrokardiograficzne
  3. Opis składowych elektrokardiogramu
  4. Rytm zatokowy prawidłowy, zwolniony, przyśpieszony
  5. Zaburzenia rytmu serca
  6. Zajęcia praktyczne: wykonanie i ocena elektrokardiogramu w spoczynku

Wysiłkowa adaptacja układu krążenia

  1. Czynniki decydujące o ilości tlenu dostarczanego do tkanek przez układ krążenia (reguła Ficka)
  2. Objętość wyrzutowa serca; definicja, wartości spoczynkowe i wysiłkowe, Regulacja objętości wyrzutowej serca
  3. Rodzaje wysiłków fizycznych
  4. Reakcja układu krążenia na wysiłki dynamiczne:
    • zmiany objętości wyrzutowej serca, częstości skurczów serca, objętości minutowej serca i ciśnienia tętniczego krwi (skurczowego, rozkurczowego i średniego), powrotu żylnego podczas submaksymalnego wysiłku dynamicznego o stałej intensywności oraz podczas wysiłków dynamicznych o stopniowo narastającej intensywności
    • stan równowagi czynnościowej
  5. Wpływ pozycji ciała na objętość wyrzutową serca podczas dynamicznych wysiłków fizycznych
  6. Regulacja przepływu krwi przez różne obszary naczyniowe podczas dynamicznych wysiłków fizycznych
  7. Wpływ wieku, płci i wydolności fizycznej na adaptację układu krążenia do wysiłku fizycznego
  8. Znaczenie fizjologiczne zmian skórnego przepływu krwi podczas wysiłku fizycznego
  9. Reakcja układu krążenia na wysiłki statyczne lokalne:
    • zmiany częstości skurczów serca i ciśnienia tętniczego krwi, warunki przepływu krwi przez mięsień pracujący podczas wysiłku statycznego
  10. Przeciwwskazania do wykonywania wysiłków statycznych lokalnych i ogólnych
  11. Czynności układu krążenia podczas pracy różnych grup mięśniowych (praca rąk i nóg)
  12. Mechanizmy wysiłkowej adaptacji czynności układu krążenia
    • czynnik mechaniczny
    • zmiany aktywności układu nerwowego
  13. Ocena pracy serca oraz jej zmiany podczas wysiłku dynamicznego i statycznego.
  14. Elektrokardiografia wysiłkowa. Wartość diagnostyczna elektrokardiografii wysiłkowej w chorobie niedokrwiennej serca. Wskazania i przeciwwskazania do wykonania próby wysiłkowej

Fizjologia krwi

  1. Funkcje krwi
  2. Skład krwi:
    • elementy morfotyczne krwi: normy dla kobiet i mężczyzn
    • skład osocza
  3. Białka krwi i ich funkcja
  4. Erytropoeza. Rola erytropoetyny w regulacji erytropoezy. Budowa erytrocytów. Funkcja błony erytrocytów.
  5. Leukopoeza. Klasyfikacja leukocytów. Funkcja leukocytów.
  6. Trombopoeza. Funkcja płytek
  7. Obrót żelaza. Rola kwasu foliowego i witaminy B12
  8.  Hemoglobina:
    • rodzaje
    • właściwości: krzywa dysocjacji hemoglobiny, wpływ środowiska oraz 2,3 DPG na krzywą dysocjacji hemoglobiny
  9.  Zawartość gazów w powietrzu atmosferyczny, powietrzu pęcherzykowym oraz we krwi tętniczej i żylnej. Całkowita zawartość tlenu we krwi, różnica tętniczo-żylna
  10.  Transport tlenu i dwutlenku węgla we krwi
  11.  Grupy krwi
  12.  Hemostaza:
    • Rola śródbłonka w hemostazie
    •  Rola płytek w hemostazie
    •  Czynniki krzepnięcia krwi
    •  Tor zewnątrz- i wewnątrzpochodny, droga wspólna układu krzepnięcia
    •  Układy zapobiegające spontanicznemu krzepnięciu
    •  Fibrynoliza: układ fibrynolityczny osocza, komórkowy układ fibrynolityczny
    • kliniczne wskaźniki krzepliwości: czas krwawienia, czas krzepnięcia, czas protrombinowy, wskaźnik Quicka, INR, czas kefalinowo-kaolinowy

Fizjologia Nerki

  1. Anatomia czynnościowa nerki.
  2. Krążenie krwi w nerkach:
    • wielkość przepływu
    • pomiar przepływu
    • autoregulacja przepływu krwi przez nerki
  3. Filtracja kłębuszkowa:
    • błona filtracyjna
    • siły napędowe filtracji
    • czynniki stabilizujące i modyfikujące filtrację
  4. Transport kanalikowy elektrolitów i wody.
  5. Mechanizm zagęszczania i rozcieńczania moczu.
  6. Czynność wewnątrzwydzielnicza nerek.

Układ pokarmowy

  1. Neurohormonalna regulacja przyjmowania pokarmu
  2. Budowa i motoryka układu pokarmowego
  3. Regulacja wydzielania śliny
  4. Regulacja wydzielania żołądkowego:
    • skład soku żołądkowego
    • regulacja wydzielania soku żołądkowego
    • zaburzenia wydzielania soku żołądkowego
  5. Trawienie i wchłanianie
    • wody i elektrolitów
    • białek, węglowodanów i lipidów
    • żelaza
  6.  Budowa i funkcje wątroby
  7.  Budowa i funkcje trzustki

Fizjologia ciąży

  1. Determinacja płci
  2. Spermatogeneza i oogeneza
  3. Cykl miesiączkowy
    • wydzielanie hormonów
    • mechanizm owulacji
    • zmiany w błonie śluzowej macicy
  4. Regulacja hormonalna ciąży i laktacji
  5. Fizjologia kobiety w ciąży - zmiany   adaptacyjne
  6. Rozwój płodu
  7. Mechanizm porodu
  8. Zmiany w układzie krążenia u noworodka po porodzie
  9. Menopauza

Katedra i Zakład Fizjologii Doświadczalnej i Klinicznej - Ostatnia aktualizacja: 16 czerwca 2010, 10:29